dinsdag 17 februari 2026
Hoewel publiek-private samenwerkingen (PPS) in het zorg- en welzijnsdomein kansen bieden voor zorginstellingen, bedrijven en kennisinstellingen, vragen ze ook een specifieke manier van samenwerken. Tijdens het Medical Delta Café van dinsdag 10 februari deelden drie sprekers vanuit verschillende invalshoeken hun ervaringen.
Publiek-private samenwerkingen worden vaak ingezet om complexe vraagstukken aan te pakken. Ze spelen een belangrijke rol in de aanbevelingen van het rapport Wennink en zijn niet meer weg te denken uit het gezondheids- en innovatiedomein.
Het Medical Delta Café richtte zich op het delen van praktijkervaringen, methodieken en financieringsmogelijkheden die helpen om de samenwerking tussen private en publieke partijen succesvol te maken. Drie experts deelden hun ervaringen en onder leiding van Medical Delta voorzitter prof. dr. Sanne de Vries was er ruimte voor vragen en discussie tussen het publiek en de sprekers.
Hoe zetten we robotica in?
Robotisering en automatisering maken het mogelijk om fysiek zwaar werk te verlichten en het werk leuker, duurzamer en beter uitvoerbaar te maken. Linda de Moor, Program Manager bij RoboHouse (TU Delft) nam het publiek mee in de wereld van mensgerichte robotica en het belang van publiek-private samenwerking voor innovatie en implementatie. RoboHouse beweegt in verschillende sectoren, waaronder de zorg, en zoekt daarbij de link en samenwerkingsmogelijkheden tussen het bedrijfsleven en de wetenschap.
Een goed voorbeeld is Neollie. Dit project kreeg onlangs een toekenning van het innovatieprogramma WorkTech voor het doorontwikkelen van een robot die flesvoeding maakt voor neonatale intensive care-afdeling van ziekenhuizen, en daarmee veel werk uit handen kan nemen van verplegers. Neollie startte als een minor project van studenten van de TU Delft in opdracht van Erasmus MC en is daarna verdergegaan als startup. RoboHouse helpt hen met het vinden van subsidies, het leggen van de juiste contacten en het samenwerken met het innovatieteam om het project verder te brengen en kennis te delen.
Een totaal andere sector is die van sanitaire installaties. In een robotiseringproject werkt RoboHouse samen met branche-organisaties en mkb’ers. Ze gebruikten een zogenoemde ‘Double Diamond’ werkwijze, waarbij niet alleen met ondernemers en innovatieteams werd gepraat maar ook met de installateurs op de werkvloer.
“Daardoor kwamen er dingen aan het licht die eerder niet zichtbaar waren,” aldus De Moor. “We brachten in kaart wat werknemers energie geeft, en wat juist energie kost. Dit leidde tot creatieve robotica oplossingen die goed aansluiten op de dagelijkse praktijk.”
De rol van wetenschap binnen publiek-private samenwerking
De hoge cognitieve belasting voor patiënten, de lange duur van het onderzoek en de toenemende werkdruk in de klinische praktijk zorgen ervoor dat oogonderzoek onder druk staat. Onderzoeker dr. Peter Bremen (Erasmus MC) deelde zijn ervaringen als wetenschapper binnen het project SMART-EMP, waarin publiek-private samenwerking wordt gebruikt voor slimmer, sneller en toegankelijker oogonderzoek.
Een PPS dwingt je tot het formuleren van duidelijke vragen, niet tot minder wetenschap
Ook dit project is een publiek-private samenwerking binnen de WorkTech-regeling. Het Erasmus MC, TU Delft, het Oogziekenhuis Rotterdam en private partijen zoals Purple Gaze en TOM participeren.
“Voor mij als wetenschapper is publiek-private samenwerking geen doel op zich, maar een goed middel voor het gezamenlijke doel van sneller, betrouwbaarder en toegankelijker oogonderzoek,” vertelde Bremen. “Het project vraagt om een combinatie van fundamenteel onderzoek, klinische expertise en technologische innovatie. Het mooie aan een PPS constructie is dat het je als onderzoeker op weg helpt om bedrijven en andere maatschappelijke partners te betrekken.”
Werken binnen een PPS bracht voor Bremen ook een andere manier van denken met zich mee. Waar in fundamenteel onderzoek vaak maximale precisie wordt nagestreefd, draait het in PPS om ‘voldoende nauwkeurig’ om daadwerkelijk toepasbaar te zijn in de praktijk. Duidelijke afspraken over de probleemstelling en de vereiste nauwkeurigheid zijn daarbij essentieel. Bremen concludeert: “Een PPS dwingt je tot het formuleren van duidelijke vragen, niet tot minder wetenschap. Het bakent de probleemstelling af, wat een goede toevoeging is.”
Stimulans voor toepasbaarheid
Hoe Health~Holland publiek-private samenwerkingen stimuleert via subsidies werd toegelicht door programma coördinator Sten Heck. Het zwaartepunt van samenwerkingen lag eerder vooral bij onderzoeksinstellingen en langlopende, vierjarige trajecten, wat voor ondernemers, met name startups, een lastig commitment is: een startup kan immers in die periode niet meer bestaan of een andere richting zijn ingeslagen.
Het is belangrijk om niet alleen naar de technologische en wetenschappelijke kant te kijken, maar ook naar klinische toepasbaarheid en het verdienvermogen
De huidige regelingen sluiten beter aan bij de behoeften van ondernemers. Nieuwe PPS-projecten zijn vaker korter (ongeveer twee jaar) en worden gezamenlijk vormgegeven door mkb’ers en onderzoeksinstellingen, met aandacht voor maatschappelijke relevantie en beleidsdoelen.
Subsidieaanvragen worden beoordeeld op wetenschappelijke kwaliteit, maatschappelijke impact en betrokkenheid van de doelgroep in een vroeg stadium. “Daarbij is het belangrijk om niet alleen naar de technologische en wetenschappelijke kant te kijken, maar ook naar klinische toepasbaarheid en het verdienvermogen,” lichte Heck toe. “Een goed project heeft een duidelijke route naar de markt en laat zien welke stappen nodig zijn om een innovatie daadwerkelijk te laten landen.”
Heck sloot af met een overzicht van aankomende en lopende PPS-mogelijkheden vanuit Health~Holland. Dit overzicht is ook hier te vinden.
Maatschappelijke behoefte
Medical Delta voorzitter prof. dr. Sanne de Vries startte de afsluitende paneldiscussie met het publiek met de vraag in welke fase van een innovatieproject publiek-private samenwerking het meest geschikt is. De sprekers benadrukten het belang van goede matchmaking, duidelijke kaders en het betrekken van de juiste partners.
Op de vraag naar de ‘gouden tip’ voor succesvolle PPS waren de antwoorden eensgezind: blijf doorlopend in gesprek met je partners, sta open voor feedback en bekijk het grotere plaatje: niet alleen de technologie zelf, maar ook de maatschappelijke behoefte. In de afsluitende netwerkborrel werd daar nog druk over nagepraat.
Foto's: Eelkje Colmjon
